Heterochromia u psów – czyli dlaczego niektóre psiaki mają różne oczy?

Czy widziałeś kiedykolwiek psa lub suczkę z dwojgiem oczu, z czego każde z nich wygląda inaczej? Większość z nas ma za sobą to interesujące doświadczenie. Zwykle trudno jest oderwać wzrok od tak oryginalnego psiaka. Co więcej, wielu opiekunów – wybierając szczeniaczka w hodowli czy psa w schronisku – mocno zwraca uwagę właśnie na ten wyjątkowy aspekt „psiej urody”. Heterochromia – bo tak nazywa się posiadanie dwóch różnych kolorów oczu – nie jest jednak zjawiskiem, które dotyczy wyłącznie czworonogów. Szacuje się, że posiada ją niespełna 1% populacji – to mało, jednak jak najbardziej występują ona również w świecie ludzi. Heterochromię można podzielić na trzy typy: całkowitą, centralną i częściową. Co warto o niej wiedzieć oraz czy dwoje różnych oczu u psa wymaga specjalnego podejścia opiekunów? Przychodzimy z podpowiedziami!

Czy heterochromia u psa jest genetyczna?

Heterochromia u psa – czyli różnica w kolorze tęczówek oczu – ma najczęściej podłoże genetyczne, co oznacza, że jest dziedziczna. W tej sytuacji wynika z genów odpowiedzialnych za pigmentację, na przykład genu „merle” (marmurkowego, dominującego u psów, rozjaśniającego czarny i brązowy pigment, przez co tworzy nieregularne plamki i cętki). To właśnie ten gen odpowiada między innymi za charakterystyczny wzór sierści i jest często związany z niebieskimi oczami u psiaka – szczególnie ras takich jak border collie czy cardigan welsh corgi. Inną przyczyną genetyczną pozostaje gen piebald – odpowiadający z kolei za białe plamy na sierści. Co więcej, różnica w kolorze tęczówek może powstać w wyniku nierównomiernego rozmieszczenia melaniny w oku – co sprawia, że jedna tęczówka zawiera mniej pigmentu niż druga. U niektórych psów heterochromia jest całkowicie naturalna i nie wpływa na zdrowie, podczas gdy w innych przypadkach może współistnieć z wadami słuchu lub oczu, szczególnie gdy gen merle występuje w formie homozygotycznej. I choć heterochromia jest rzadka w populacji ogólnej psów – u ras predysponowanych może występować dość często, nadając im wyjątkowy i atrakcyjny wygląd.

Twój pies zasługuje na najlepsze! 🐶
Razem z Psibufet przygotowaliśmy dla Was wyjątkową okazję – tylko dzięki nasze-psy.pl otrzymujesz aż 50% zniżki na pierwsze dwa zamówienia zdrowych, świeżych posiłków dla swojego pupila.

👉 Kliknij w link poniżej i zadbaj o zdrowie swojego pupila, korzystając z naszej specjalnej zniżki:
-50% taniej na pierwsze dwa zamówienia!

Czym jest heterochromia nabyta?

Ciekawym zjawiskiem, występującym u niektórych psiaków, pozostaje heterochromia nabyta – mająca miejsce wtedy, gdy różnica w kolorze tęczówek rozwija się w ciągu życia psiaka. To heterochromia, która nie wynika z genów – pojawiająca się zwykle na skutek urazu oka, który uszkadza komórki produkujące melaninę. Czasem heterochromia nabyta może być wynikiem jaskry lub guzka gałki ocznej, które zaburzają prawidłowe funkcjonowanie oka. Tego rodzaju heterochromia może mieć swoje źródło także w przewlekłych stanach zapalnych oczu, które mogą prowadzić do częściowego odbarwienia tęczówki lub jej rozjaśnienia. Heterochromia nabyta występuje rzadziej niż ta na tle genetycznym – i zawsze wymaga konsultacji z lekarzem weterynarii (ponieważ niejednokrotnie okazuje się, że wymaga leczenia). Nieleczona heterochromia nabyta może prowadzić nawet do ślepoty psiaka. Sama w sobie często też wskazuje na ogólnoustrojowe schorzenia zdrowotne, które jak najbardziej powinniśmy zbadać, a następnie monitorować.

Heterochromia u psa – jakie są jej rodzaje?

Heterochromia – zarówno u psów, jak i ludzie – dzieli się na trzy konkretne typy: całkowitą, częściową (segmentalną) oraz centralną. Heterochromia całkowita dotyczy sytuacji, w której oba oczy psa różnią się barwą tęczówki – jedno jest na przykład bursztynowe, a drugie niebieskie. Tego rodzaju forma heterochromii jest najczęściej związana z genetyką – występuje zwykle u ras takich jak husky czy australian shepherd. Z kolei heterochromia częściowa (segmentalna) polega na pojawieniu się więcej niż jednej barwy w obrębie jednej, tej samej tęczówki. Mowa tutaj o sytuacji, w której oko czworonoga posiada dwa kolory – na przykład brązowy i niebieski. Czasem związana jest też z pojawieniem się charakterystycznej plamki. To łagodniejszy typ heterochromii, który najczęściej wynika z nierównomiernego rozmieszczenia melaniny – naturalnego, produkowanego przez melanocyty, pigmentu. Ostatni typ heterochromii – centralna – to występowanie innego koloru wokół źrenicy i innego na obrzeżach tęczówki. Ten rodzaj może być zarówno wrodzony, jak i nabyty – na przykład na skutek zmian pigmentacyjnych związanych ze starzeniem się psa.

Czy pies z heterochromią wymaga szczególnej opieki?

Chociaż coraz to więcej opiekunów poszukuje psiaka właśnie z heterochromią – kierując się oryginalnością oraz atrakcyjnością jego wyglądu – nie wszyscy zdają sobie sprawę z tego, że w niektórych przypadkach (na przykład przy heterochromii nabytej) może wymagać ona szczególnej pielęgnacji i higieny oka. Co istotne, heterochromia genetyczna również wymaga regularnych wizyt u weterynarza – tak, aby w razie potrzeby szybko wykryć ewentualne choroby i zacząć wdrażać leczenie. Każdy opiekun czworonoga z różnymi kolorami oczu powinien także regularnie obserwować wygląd jego tęczówek – sprawdzać czy nie pojawiają się zaczerwienienia, męty, czy psiak nie łzawi, czy nie pojawia się niechciana wydzielina z oczu. Niezbędna jest codzienna higiena tego obszaru. Zabiegi pielęgnacyjne i ocyszczające okolicę oka najlepiej jest wykonywać letnią wodą, czystymi gazikami oraz preparatami do tego przeznaczonymi. Jeśli nasz psiak jest aktywny, a przy tym posiada heterochromię nabytą, zabezpieczmy go na czas intensywnej zabawy – tak, aby nie zrobił sobie krzywdy w oczy przy aktywnościach. Jeśli heterochromia pojawiła się nagle oraz dodatkowo towarzyszą jej inne problemy zdrowotne – takie jak ból oka czy pogorszenie widzenia – natychmiast skonsultujmy się z weterynarzem.

Jakie rasy psów są szczególnie narażone na heterochromię?

To prawda, że nie wszystkie rasy są predysponowane do tego, by posiadać dwie różne tęczówki lub dwa inne kolory w obrębie jednego oka. Jeśli zależy nam więc, aby stać się opiekunem tak charakterystycznego psiaka, wybierzmy rasy takie jak australian shepherd (znany z marmurkowego umaszczenia i często występujących niebieskich oczu), siberian husky (u których heterochromia zdarza się regularnie), border collie (u których występowanie dwóch różnych tęczówek jest związane z genem merle) czy cardigan welsh corgi (również należące do ras „merle”). Nie wszyscy wiedzą, że psiakami, u których także często występuje heterochromia, pozostają dalmatyńczyki – u których z kolei jest ona związana z genem piebald.